Saç Dökülmesi

Saç dökülmesi (alopesi), saçların olağandan fazla döküldüğü durumdur; genellikle günde 100 telden belirgin şekilde fazla saç kaybedildiğinde saç dökülmesinden söz edilir. Genetik, hormonlar, beslenme, stres, hastalıklar ve ilaçlar gibi pek çok nedeni olabileceğinden tedavi, dökülmenin tipini, şiddetini ve altta yatan nedeni belirlemekle başlar; ardından kişiye özel bir plan oluşturulur.

Saç nasıl uzar, günde kaç tel dökülmesi normaldir?

Saç, keratin adı verilen bir proteinden oluşur; saçın sağlıklı uzamasından ise deride yer alan saç kökleri, yani folliküller sorumludur. Saçlar yılda ortalama 12 cm kadar uzar: eski saç hücreleri yeni hücreler tarafından itilir. Baş, vücutta saç yoğunluğunun en fazla olduğu bölgedir.

Yetişkin bir insanda ortalama 100 bin ile 150 bin arasında saç teli bulunur ve bunların yaklaşık 100'ü her gün dökülür; bu normaldir. Herhangi bir anda saçların yaklaşık %90'ı büyüme evresindedir. Her saç kökü kendi döngüsünden geçer:

• Anajen — aktif büyüme evresidir; genellikle iki ile sekiz yıl sürer.
• Katajen — anajenin sonunda büyümenin durduğu geçiş evresidir; yaklaşık iki-üç hafta sürer.
• Telojen — yaklaşık iki-üç ay süren son evredir; bu dönemde saç doğal olarak dökülür ve yeni saçlar bir sonraki döngüyü başlatır.

Bu döngünün süresini hastalıklar, yaş ve pek çok başka etken etkiler.

Saç neden dökülür?

Nedene bağlı olarak farklı saç dökülmesi türleri vardır. Alopesi olarak da bilinen saç dökülmesi beslenme, genetik, hormonlar ve kimyasal etkenlerin yanı sıra bağışıklık sistemi bozuklukları, kıl gelişim bozuklukları, kaygı (anksiyete), ilaç kullanımı, stres ve deri hastalıklarıyla ilişkili olabilir.

Genetik, saç dökülmesini etkileyen en önemli etkendir: Annede, babada ya da her iki tarafta görülen saç dökülmesi, genetik tipte kelliğe yol açabilir. Genetik yatkınlığa bağlı kellik erkeklerde çok daha sık görülür; ergenlikte ya da daha ileri yaşlarda başlayabilir ve geriye çekilen saç çizgisi ile ön saç sınırında kademeli seyrelmeyle kendini gösterir.

Alopesi areata yalnızca yetişkinlerde değil, gençlerde ve çocuklarda da görülebilir. Düzensiz, bölgesel saç dökülmesine yol açar; bazı durumlarda geçicidir ve pek çok kişide saçlar yeniden çıkar. Kaşlar, kirpikler ve vücut kılları da etkilenirse alopesi universalis adını alır. Kirpiklerin dökülmesi ayrıca gözün doğal korunma mekanizmalarından birini zayıflatır.

Bunların dışında saç dökülmesine şunlar da yol açabilir:

• Enfeksiyonlar, deri hasarı ve iz bırakan yaralanmalar: İz dokusunun olduğu bölgede saç çıkmayabilir.
• Saçları bilerek koparma alışkanlığı ve kaşları cımbızla alma.
• Baş bölgesine uygulanan radyasyon: Dökülme geçici ya da kalıcı olabilir; geçici durumlarda saç eski haliyle yeniden çıkabilir.
• Doğum, lupus, diyabet, anemi (demir eksikliği anemisi dahil), tiroid hastalıkları ve otoimmün sorunlar ile travma ve stres.
• Mantar enfeksiyonları, yanıklar ve saçkıran: Dökülme geçici ya da kalıcı olabilir.

İlaçlar, alışkanlıklar ve beslenme

• Tansiyon kontrolü için kullanılan bazı ilaçlar, özellikle beta adrenerjik blokerler, saç dökülmesine neden olabilir.
• Doğum kontrol hapları, kanser tedavisinde uygulanan kemoterapi ve kan sulandırıcılar da saç dökülmesine yol açabilir.
• Tedavi edilmemiş diyabet saç dökülmesine neden olabilir.
• Saç açma işlemleri, sık örme, sık şekillendirme, boyama ve diğer kozmetik uygulamalar saçı kırılgan hale getirir.
• Saç derisine ciddi zarar vermeyen bu tür uygulamalardan sonra doğru bakım, saçın normal uzamasına geri dönmesine yardımcı olur.
• Yetersiz protein tüketimi geçici saç dökülmesine yol açabilir.

Erkek tipi ve kadın tipi saç dökülmesi arasındaki fark nedir?

Erkek ve kadın tipi saç dökülmesi birbirinden biraz farklıdır. Erkek tipi saç dökülmesi androgenetik alopesi olarak bilinir ve saç dökülmesinin en sık görülen biçimidir. Genellikle önce tepe bölgesinde açılma başlar, zamanla ön saç çizgisi de kademeli olarak geriye çekilir. Dökülme androjenik bir bozukluk olarak değerlendirildiğinde buna uygun tedavi yöntemlerine başvurulur.

Genellikle orta yaştaki kadınlarda görülen kadın tipi saç dökülmesinde de genetik etkenlerin rolü vardır; ayrıca stres sonucu da ortaya çıkabilir. Kadın tipi dökülme, insülin direnci ve polikistik over sendromu (PKOS) ile daha sık ilişkilendirilir.

Saç dökülmesinin tanısı nasıl konur?

Tanıda hekim saç tipini ve dökülmenin şiddetini değerlendirir, altta yatan nedenleri araştırır ve buna göre uygun tedavi yöntemini belirler. Saçların sağlıklı uzayıp uzamadığına da bakılır: Saçların yılda ortalama 12 cm'den belirgin şekilde daha yavaş uzaması, belirli bir nedene işaret edebilir.

Belirtiler saç tipi, yaş ve genel sağlık durumu gibi kişisel etkenlere göre değişir. Şu durumlar dikkat çekici olmalıdır:

• Taramada 100'den fazla saç telinin dökülmesi
• Saça her dokunuşta ele saç gelmesi
• Seyrelen alanlar ya da açıklıklar

Günde yaklaşık 100 telin dökülmesi normal kabul edilir; dökülme sürekli olarak bu sayının üzerindeyse değerlendirme yaptırmakta fayda vardır.

Saç dökülmesi ve kırılması nasıl önlenir?

Saçları inceltip zayıflatan etkenlerden korumak, dökülmeyi ve kırılmayı belirgin ölçüde azaltabilir. Saçı kurutan ve inceltenler şunlardır:

• Saç kurutma makinesinin sık kullanımı
• Sıcak maşa ve düzleştiriciler
• Saç boyaları ve perma
• Sert kimyasal içeren kozmetik ürünler

Saçın kendi renginden çok farklı tonlara boyanması ve sık sık şekil verilmesi saçı olumsuz etkiler; bu nedenle mümkün olduğunca saçınızı doğal halinde tutun. Saç tipinize uygun pH aralığında bir şampuan seçin. Saçların kopmaması ve uçlarının kırılmaması için orta sertlikte bir fırça kullanın; doğal kıllı fırçalar iyi bir seçenektir. Nazik ve düzgün biçimde taranan saçlar doğal olarak uzamaya devam eder.

Saç dökülmesinde hangi tedavi yöntemleri uygulanır?

Saç dökülmesinin tedavi yöntemleri zaman içinde değişmiştir. Saçların doğal yoldan incelmesini durdurmak için seçenekler oldukça sınırlıdır; bu nedenle pek çok kişi saç protezi, postiş ya da peruk kullanır. Kaş ve kirpik kayıplarında ise genellikle dövme ve çizim yöntemlerinden yararlanılır.

Saç dökülmesini yavaşlatmaya ve kalan saçların sağlığını iyileştirmeye yardımcı olan ilaçlar vardır. Ancak ilaç tedavisi saç kaybını tamamen durdurmaz, bu ilaçların yan etkileri olabilir ve çoğunun sürekli kullanılması gerekir; bu yüzden yalnızca hekim tarafından reçete edilip takip edilmelidir. Otoimmün kaynaklı dökülmelerde hekim kortikosteroid tedavisi uygulayabilir.

Uygulanan tedavilerin amacı saçlı deriyi ve saç köklerini onarmaktır:

• PRP tedavisi, kişinin kendi kanından elde edilen bileşenleri kullanır; amacı sağlıklı bir saç döngüsünü desteklemek ve saç tellerini güçlendirmektir.
• Mezoterapi, saç köklerini güçlendirmeyi ve saçın ömrünü uzatmayı hedefler: Amaca uygun seçilen ilaç karışımları ince iğnelerle saçlı deriye verilir. Genellikle 2–3 hafta arayla 4–6 uygulama yapılır; seans sayısı kişiye göre değişir.
• Regenera Activa uygulamasından da yararlanılabilir.

Saç ekimi nasıl yapılır?

Saç ekimi, sonucu öngörülebilir bir tedavi yöntemidir. Genellikle FUT ve FUE teknikleri kullanılır; bu teknikler ekilen saçların doğal bir görünüm kazanmasını ve doğal şekilde uzamasını sağlar. Ayrıntılı bilgi için saç ekimi sayfamıza göz atabilirsiniz.

Saç ekimi yalnızca baş bölgesine yapılmaz; kaş, sakal ve bıyık için de uygulanır. İşlemde genellikle birkaç yüz ile birkaç bin arasında folikül kullanılır ve folikül sayısı seans sayısını belirler. Ekilen saçlar ilk haftalarda dökülebilir. Ekim yapılan köklerin çevresindeki kendi saçlarınız dökülmeye devam ederse, zamanla ekimin tekrarlanması gerekebilir.

Saç dökülmesinde ne zaman doktora başvurmalı?

Sürekli olarak günde 100 telden fazla saç döküyorsanız, saçınıza her dokunuşta elinize saç geliyorsa ya da seyrelen alanlar ve açıklıklar oluştuysa hekime başvurun. Bölgesel dökülme bir çocukta başladıysa, kaş ya da kirpikler dökülüyorsa veya tiroid hastalığı, anemi, diyabet ya da otoimmün bir hastalığınız varsa muayeneyi ertelememeniz özellikle önemlidir.

• Hekim, demir eksikliği gibi olası nedenleri araştırmak için kan tahlili isteyebilir; beslenme ile demir depoları arasındaki ilişki için demir eksikliği ve beslenme yazımıza göz atabilirsiniz.
• Dökülme kullandığınız bir ilaçla birlikte başladıysa ilacı kendi başınıza bırakmayın; durumu hekiminizle konuşun.
• Doğum, yoğun stres ya da yetersiz protein alımı sonrasında başlayan dökülmeyi de bir uzmanla değerlendirin.

Etiler'deki kliniğimizde dökülmenin tipini belirlemek ve size uygun planı oluşturmak için tanı randevusu alabilirsiniz.

Sıkça sorulan sorular

Günde kaç tel saç dökülmesi normaldir?

Bir kişi günde ortalama 100 kadar saç teli kaybeder ve bu normaldir; dökülen saçların yerine yenileri çıkar. Dökülme sürekli olarak bu sayının üzerindeyse ya da açıklıklar oluşuyorsa hekime başvurmakta fayda vardır.

Kadınlarda saç neden dökülür?

Kadın tipi saç dökülmesi genetik etkenlerle ilişkilidir ve stres sonucu da ortaya çıkabilir; ayrıca insülin direnci ve polikistik over sendromu ile ilişkilendirilir. Doğum, tiroid hastalıkları, anemi ve başka durumlar da neden olabileceğinden muayene ve tetkik önemlidir.

Saç dökülmesi geçici olabilir mi?

Evet. Alopesi areata bazı durumlarda geçer ve saçlar yeniden çıkar; yetersiz protein alımına bağlı dökülme de geçici olabilir. Baş bölgesine uygulanan radyasyon sonrası dökülme ise geçici ya da kalıcı olabilir.

PRP ve mezoterapi saç dökülmesine iyi gelir mi?

Bu yöntemlerin amacı saçlı deriyi ve saç köklerini onarmak, sağlıklı saç döngüsünü desteklemek ve saçları güçlendirmektir. Mezoterapi genellikle 2–3 hafta arayla 4–6 uygulamalık bir kür halinde yapılır; plan ve sonuç kişiden kişiye değişir.

Saç ekimi ne zaman düşünülmeli?

FUT ya da FUE teknikleriyle yapılan saç ekimi, sonucu öngörülebilir bir yöntemdir ve baş, kaş, sakal ve bıyık için uygulanır. Kendi saçlarınız dökülmeye devam ederse zamanla tekrar gerekebileceğinden karar muayene sonrasında verilir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hekim muayenesinin yerine geçmez. Saç dökülmenizin nedenini öğrenmek ve uygun tedaviyi belirlemek için bizimle iletişime geçebilirsiniz.